هفته‌ای که گذشت، بازار حمل‌ونقل بین‌المللی شاهد تشدید هم‌زمان دو بحران دریایی بود: از یک سو تنگه هرمز همچنان عملاً نیمه‌بسته مانده و از سوی دیگر، پیشروی‌های تازه انصارالته (حوثی‌ها) در سواحل دریای سرخ و تنگه باب‌المندب، مسیر جایگزین عبور کشتی‌ها را نیز با خطر جدی روبه‌رو کرده است. پیامد مستقیم این وضعیت برای واردکنندگان ایرانی ساده است: هزینه حمل از چین به ایران در آستانه ثبت رکورد تاریخی قرار دارد.
نرخ کانتینری چین چهار برابر شد
بر اساس داده‌های پلتفرم قیمت‌گذاری زنتا (Xeneta) که خبرگزاری ایران اینترنشنال در گزارش ۱۸ سپتامبر به آن استناد کرده، نرخ لحظه‌ای هر کانتینر ۴۰ فوتی در مسیرهای اصلی چین به رقم ۱۰٬۹۴۸ دلار رسیده است؛ یعنی بیش از چهار برابر نرخ پیش از آغاز جنگ در ۲۸ فوریه. پیترسند، تحلیلگر ارشد زنتا، هشدار داده که این نرخ فقط اندکی پایین‌تر از رکورد تاریخی ۱۱٬۹۰۰ دلاری ژانویه ۲۰۲۲ است و با افزایش قیمت سوخت کشتی‌ها (نفت‌کوره کم‌گوگرد از ۵۴۳ دلار به بیش از ۹۰۱ دلار در هر تن) احتمال شکستن این رکورد جدی است. منبع: ایران اینترنشنال.
شواهد عملیاتی هم همین را تأیید می‌کند: طبق داده‌های اولیه ردیابی کشتی که رویترز منتشر کرده، تنها سه کشتی تجاری در یکی از روزهای این هفته از تنگه هرمز عبور کردند؛ در حالی که میانگین ۱۰ روزه حدود ۱۷ کشتی در روز بوده است.
چین از تهران چه درخواستی کرد؟
روز ۱۶ سپتامبر، وزیر امور خارجه ایران در پکن با همتای چینی خود دیدار کرد. وانگ یی علناً خواستار «بازگشایی هر چه زودتر تنگه هرمز، تردد امن کشتی‌ها و ثبات عرضه انرژی» شد. اما به گزارش رویترز به نقل از سه منبع آگاه ایرانی، پیام خصوصی پکن فراتر از اظهارات عمومی بوده: عربستان پس از پیشروی‌های انصارالله در اطراف باب‌المندب، مستقیماً از چین کمک خواسته و پکن از تهران خواسته نفوذ خود بر این گروه را برای جلوگیری از گسترش درگیری به کار گیرد. منبع: رویترز / دنیا نیوز.
اهمیت این موضوع برای تجارت ایران و چین در یک عدد خلاصه می‌شود: طبق داده‌های کپلر (Kpler) که رویترز به آن اشاره کرده، چین بیش از ۸۰ درصد صادرات دریایی نفت ایران (حدود ۱.۴ میلیون بشکه در روز) را خریداری می‌کند و بزرگ‌ترین شریک تجاری ایران است؛ بنابراین امنیت مسیرهای دریایی برای پکن یک اولویت اقتصادی مستقیم است.
این هفته چه تغییری برای واردکننده ایرانی رخ داد؟
۱. نرخ‌ها دیگر «موقت» نیستند. آن دسته از واردکنندگانی که امید داشتند با آرامش منطقه نرخ‌ها برگردد، باید برنامه‌ریزی خود را بر اساس نرخ‌های بالای فعلی بازبینی کنند. راهنمای ما درباره هزینه حمل دریایی از چین به ایران کمک می‌کند ساختار قیمت را بهتر بشناسید.
۲. مسیرهای دریایی متنوع‌تر بررسی شود. بسته به بندر مبدأ، حمل دریایی FCL از شنژن و گوانگجو به بندرعباس و حمل خرده‌بار LCL گزینه‌های متفاوتی از نظر زمان و هزینه ارائه می‌دهند که ارزش مقایسه دارند.
۳. جایگزین‌های زمینی جدی‌تر شوند. خوشبختانه زیرساخت جایگزین دیگر روی کاغذ نیست: طبق اعلام قبلی، قطارهای باری چین به ایران به چند حرکت در روز رسیده‌اند و اولین قطار بلوکی چین به ایران همین هفته‌ها وارد ایران می‌شود. برای محموله‌هایی که زمان برایشان حیاتی است، حمل هوایی از چین به ایران با تحویل ۵ تا ۷ روزه همچنان گزینه مطمئنی است، و حمل زمینی با کامیون نیز برای بارهای متوسط تعادل خوبی بین هزینه و سرعت ایجاد می‌کند.
سه توصیه عملی برای این هفته
اول، اگر سفارشی در راه دارید، همین حالا نرخ قفل کنید؛ پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد سورشارژهای سوخت و بیمه به نرخ پایه اضافه خواهد شد. دوم، در محاسبه بهای تمام‌شده، علاوه بر کرایه، هزینه‌های ترخیص و تعرفه گمرکی را نیز با نرخ ارز روز لحاظ کنید. سوم، برای محموله‌های جدید حتماً حمل چندوجهی را بررسی کنید؛ ترکیب ریلی به‌علاوه تحویل نهایی زمینی در بسیاری از موارد ارزان‌تر از کانتینر کامل دریایی تمام می‌شود. در این زمینه تیم ما آماده است تا با ترخیص کالا در گمرکات ایران از بندرعباس تا تهران کنار شما باشد.
جمع‌بندی
بحران دریایی فعلی یک موج مقطعی نیست؛ تلاقی چند ماه درگیری در دو انتهای شبه‌جزیره عربستان، بازار حمل از چین به ایران را وارد فاز قیمت‌گذاری ریسکی کرده است. واردکنندگانی که زودتر مسیرهای جایگزین را فعال کنند، هم از نظر هزینه و هم از نظر اطمینان تحویل، از رقبای خود جلو می‌افتند.
برای دریافت نرخ روز و مشاوره رایگان درباره بهترین مسیر برای محموله شما، از طریق صفحه تماس با ما در ارتباط باشید؛ کارشناسان حمل چین معمولاً ظرف یک ساعت پاسخ می‌دهند.